Adından da anlaşılacağı üzere, Kaletepe Camii Milet’teki sözde Tiyatro Tepesi’nde (Kaletepe), kalenin yaklaşık 54 metre kuzeyinde, tepenin tam merkezinde yer almaktadır. Yapı, Klasik Dönem’e tarihlenen antik bir yerleşimin üzerine inşa edilmiştir.

Tek mekânlı cami (mescit) yaklaşık 10.18 x 8.74 m ölçülerindedir. Günümüze yalnızca yaklaşık 80 cm kalınlığındaki duvarların temelleri ulaşmıştır. Bunlar, çoğunlukla moloz taşlardan oluşan devşirme malzemelerin sert kireç harcıyla birleştirilmesiyle yapılmıştır. Mekke yönüne bakan ve iki yanında birer sütun bulunan ibadet nişi (mihrap), doğu duvarının merkezinde yer almakta olup tuğladan inşa edilmiştir. Caminin biri batıda, diğeri kuzeyde olmak üzere iki girişi vardı. Yapının ne tabanı ne de çatı sistemi günümüze ulaşmıştır. Yapının küçük boyutu nedeniyle çatının düz dam şeklinde olduğu düşünülmektedir.

Cami, Balat’ın Menteşe Beyliği yönetimi altında bulunduğu Emirlikler Dönemi’nin başlarında Kaletepe’nin yerleşim tarihi açısından taşıdığı önemi göstermektedir. Yapının hemen yakınında birkaç mezarın bulunduğu bir Müslüman mezarlığı yer almaktaydı.

Metin: Nadia Cahenzli